Officieel weblog van de regionale Bomenstichting Fraxinus Excelsior

Welkom op de weblog van Bomenwerkgroep Fraxinus Excelsior. Bomenwerkgroep voor de Hoeksche Waard.

woensdag 27 april 2011

Mogelijk problemen voor monumentale bomen Stougjesdijk no. 278

Misschien slecht nieuws voor twee monumentale bomen, maar niet als wij daar iets aan kunnen veranderen natuurlijk... Bovendien gaan we er vanuit dat in eerste instantie al het gezonde verstand zal zegevieren. Wat wil het geval... Een oude boerderij bij Greup (Stougjesdijk no.278) met daarvoor een prachtig monumentaal bomen-duo (geplant in 1890) is verkocht aan een projectontwikkelaar. Vastomlijnde plannen voor nieuwbouw op de bewuste locatie schijnen er nog niet te zijn en dus hebben wij deze week meteen de gemeente er even (vriendelijk) op gewezen dat deze monumentale bomen uiteraard moeten blijven staan...! Dit 130 jaar oude duo is inmiddels opgenomen in de Cultuur Historische Atlas van de Hoeksche Waard en heeft ook de monumentale status. Dit laatste is overigens meer dan vijf jaar geleden (2006) in goed overleg geregeld met het toenmalige hoofd 'Ruimte & Groen' van Oud-Beijerland. De bomen stonden daarvoor trouwens ook al op de lijst met waardevolle bomen van de gemeente. (Buurtschap Greup en de Stougjesdijk vallen onder de gemeente Oud-Beijerland.) Aangezien het imposante duo ook anno 2011 nog vitaal is, zien we geen reden waarom deze bomen straks niet gewoon opgenomen worden in de groenstructuur, die rond de mogelijke nieuwbouw gerealiseerd moet worden. (Wordt ongetwijfeld vervolgt.)

dinsdag 26 april 2011

Langs de dijken

Langs veel dijken in de Hoeksche Waard staan vaak behoorlijk oude bomen. Een deel daarvan, meestal de nog resterende oude Hollandse iepen, is aangeplant in de periode tussen 1927-1930. Een ander deel (vaak de schietwilgen) is net na de oorlog geplant, of vlak na de Watersnoodramp van "53. Ook veel van deze wilgen zijn dus inmiddels al tussen de 60-80 jaar oud. Deze fraaie oude wilg, naast het hier in de regio bekende Koffiepunt 40 aan de Oudendijk, hoort waarschijnlijk bij de groep die na de oorlog is aangeplant. Hij is dus minimaal rond de 70 jaar.

dinsdag 19 april 2011

De monumentale plataan in Oud-Beijerland

Gisteren (18-4-2011) even wezen kijken bij de beeldbepalende en monumentale plataan in Oud-Beijerland. Deze boom staat aan de rand van een tuin, die hoort bij een statig oud herenhuis vlakbij de haven. Een unieke boom, die qua vorm gelijk is aan de monumentale plataan in Maasdam, maar de Oud-Beijerlandse boom bleek nog een dikke 20 cm dikker te zijn. Net als de plataan voor de Herv. Kerk in Maasdam is deze reus nooit opgesnoeid en hij heeft dus een kroon die erg breed is uitgegroeid. Een prachtige, nog steeds kerngezonde boom, die ruim 130 jaar oud schijnt te zijn. Hij heeft anno 2011 een omtrek van 4.88 meter! Daarmee is het dus de op één na dikste plataan van de Hoeksche Waard.

zaterdag 16 april 2011

Grootste paardenkastanje in de Hoeksche Waard?

En jawel, we hebben weer een geweldige boom ontdekt in onze Hoeksche Waard! Dit keer een bijna 200 jaar oude paardenkastanje in Numansdorp. Een reus met een omtrek van 4.26 meter. Zeer waarschijnlijk geplant ergens in 1829-1830. Het moet wel raar lopen wil dit niet de grootste én oudste paardenkastanje van onze regio zijn. De boom staat op particulier grondgebied en wordt door de eigenaren goed onderhouden, maar kan dus niet door publiek worden bezocht. Vroeger had deze reus een even oude en bijna even dikke buurman, maar deze was helaas dusdanig ziek en verzwakt dat hij enkele jaren geleden moest worden gekapt. 

donderdag 14 april 2011

'Groene monumenten in een Nationaal Landschap'

Het komende najaar gaat de regionale Bomenstichting Fraxinus Excelsior een tentoonstelling organiseren rondom het thema; 'Groene monumenten in een Nationaal Landschap'. De expositie zal tijdens de maanden september, oktober en november te zien zijn in één van de expositieruimten van Verzorgingshuis Immanuël te 's-Gravendeel.

Deelname aan de tentoonstelling staat open voor gevorderde vrijetijds kunstenaars, fotografen en prof. kunstenaars. Men kan meedoen met één of met twee werkstukken. Deelnemers kunnen met de techniek die zij zelf het liefste gebruiken (b.v. aquarel, olieverf, pastel, fotografie) de monumentale en beeldbepalende bomen in de Hoeksche Waard in beeld brengen. Het gaat dus specifiek om bomen die ergens in de Hoekshe Waard staan. Het kan daarbij gaan om bomen die de landelijk erkende monumentale status bezitten, of die beeldbepalend zijn. Dit kan ook een boomgroep zijn, b.v. een rij hele oude knotwilgen. De bomenstichting hoopt dat men zich zal laten inspireren door de vele unieke bomen die de Hoeksche Waard rijk is. Zo'n kleine zes jaar geleden heeft men ook al eens een dergelijk kunstproject georganiseerd, maar sinds die tijd zijn er nog heel wat monumentale en beeldbepalende bomen 'ontdekt' in de regio. Wie meer informatie wil over dergelijke bomen, of wie inspiratie op wil doen kan het beste eens een kijkje nemen op de Hyves-pagina's van 'Fraxinus Excelsior': http://FraxinusExcelsior.hyves.nl/ Men kan zich voorts aanmelden via een mailtje naar: fraxinus.excelsior@planet.nl  Men dient dan even naam, adres, gebruikte techniek en het aantal werkstukken (1 of 2) waarmee men meedoet te vermelden.

woensdag 13 april 2011

De drie paardenkastanjes in Heinenoord

Net om de hoek van de Heinenoordse Marijkestraat staan drie mooie paardenkastanjes, die zoals het er nu naar uit ziet nog niet zijn aangetast door de 'bloedingsziekte', die voor deze boomsoorten zo'n bedreiging vormt. Wij hebben het stoere drietal inmiddels opgemeten en wat beter bekeken. Vermoedelijk zijn ze aangeplant ergens tussen 1967-1970, als onderdeel van de groenstructuur in deze wijk. Een nominatie om deze circa 50 jaar oude bomen op te nemen op de lijst met beeldbepalende bomen van de gemeente Binnenmaas is inmiddels de deur uit. Als ze gezond blijven kunnen ze op deze, toch wel prominente plek, uitgroeien tot echt monumentale bomen!



maandag 11 april 2011

Prachtige beuk ontdekt

Dankzij de inspanningen van contactpersoon Marianne van der Veen hebben we weer een hele mooie boom ontdekt. Het gaat om een prachtige beuk voor een ook erg fraaie oude boerderij in de buurt van Numansdorp, aan de Middelsuissedijk. De boom is qua omvang redelijk goed te vergelijken met de twee monumentale bruine beuken voor het kerkje van buurtschap Greup. Het ligt dan ook voor de hand om de leeftijd in te schatten op ergens tussen de 90-110 jaar.

vrijdag 8 april 2011

De geknotte platanen in Klaaswaal

Sinds de oprichting van onze bomenstichting, in oktober 2003, zijn er dankzij onze inspanningen en speurwerk inmiddels heel wat monumentale bomen bijgekomen in de Hoeksche Waard. Deze drie geknotte platanen in Klaaswaal hebben we in 2004 genomineerd voor de monumentale status. En in het najaar van dat jaar kregen ze die ook. De eigenaren hadden zelf in het archief in het streekmuseum al een oude foto uit 1915 gevonden van de Beneden Molendijk, waar de drie platanen als jonge bomen op stonden. Toen waren ze overigens nog niet geknot, dus dat moet op een later tijdstip zijn gebeurd. In 1915 moeten het al boompjes van minimaal een jaar of tien zijn geweest, wat betekent dat het drietal nu anno 2011 zo rond de 110 jaar oud moet zijn.

donderdag 7 april 2011

Bruine beuken Greup in 2011

Het lijkt ook dit jaar weer goed te komen met de beide monumentale bruine beuken voor het kerkje van Greup, nabij Oud-Beijerland. Deze week bleek dat ook de boom die destijds (ruim twee jaar geleden) flink gesnoeid moest worden weer vol staat met knoppen. Alle kans dus dat hij het ook dit jaar weer 'gewoon' goed gaat doen.

dinsdag 5 april 2011

'Boomdetective'

Het onderzoeken van oude bomen en dan vooral het zo goed mogelijk 'schatten' van de leeftijd van een oude boom is eigenlijk een beetje 'detectivewerk'. En daarbij zijn alle 'aanwijzingen' welkom. Natuurlijk zijn er vaste regels waar je je aan vast kan houden. Zo kun je bijvoorbeeld vaak een goed idee krijgen van de leeftijd van een oude boom met behulp van de stamomtrek, die dan op circa 1.20-1.30 meter gemeten moet worden. Bomen met een 'gemiddelde' groeisnelheid, zoals b.v. een linde of een es, zijn als ze een omtrek hebben van rond de 2.50 meter vaak hard op weg naar een leeftijd van zo'n 100 jaar. Bij wilgen en populieren is het een ander verhaal. Een schietwilg met een omtrek van 2.50 meter is meestal niet ouder dan 40 of 50 jaar. Maar per soort heb je soms ook nog sterke verschillen en dus is het erg welkom als je ook gebruik kan maken van 'extra aanwijzingen', zoals verhalen van oude mensen, die bepaalde bomen in hun jeugd al kenden, of oude foto's. Deze inmiddels verdwenen paardenkastanje, die tot aan 2003 langs de N217 in de Hoeksche Waard stond is een prima voorbeeld, waarbij duidelijk werd dat je soms weinig wijs kunt worden uit het meten vaan de omtrek... Ik heb de boom in 2000 zelf nog gemeten en met zijn omtrek van iets meer dan 2 meter had ik hem ingeschat op hoogstens een jaar of 40-45. Gelukkig beschikte men bij de gemeente Binnenmaas over gegevens waaruit bleek dat de kastanje einde jaren twintig van de vorige eeuw was aangeplant. Hij was dus dubbel zo oud als je zou verwachten gezien de stamomtrek! De behoorlijk verweerde bast van de boom was trouwens al wel een aanwijzing voor een flinke leeftijd, maar omdat de omtrek zo 'magertjes' was stond ik daar toen niet echt bij stil. Sinds die tijd doe ik dat uiteraard wel... En als je oude foto's boven water kunt krijgen wordt het natuurlijk nog een stuk eenvoudiger om een goede indruk van de leeftijd te krijgen. Dat kost soms even wat moeite (archieven van streekmusea, of locale historische verenigingen napluizen), maar dan heb je ook wat.

maandag 4 april 2011

De monumentale plataan in Maasdam

Sinds afgelopen weekend (2-4-2011) is hij dan officieel niet meer de dikste plataan van de Hoeksche Waard, maar het blijft natuurlijk een unieke en prachtige boom: De plataan op het Kerkplein voor de Hervormde Kerk te Maasdam. Wat de boom zo uniek maakt is het feit dat hij nooit echt is 'opgesnoeid', daardoor heeft hij feitelijk zijn natuurlijke vorm behouden. De plataan in Maasdam heeft al enkele decennia de monumentale status. Hij is zeer waarschijnlijk zo'n 110-115 jaar oud.

zondag 3 april 2011

Beuk aan de Langeweg

Langs de Langeweg bij buurtschap Zuidzijde staat ook nog deze mooie beuk. Een boom die inmiddels een omtrek heeft van rond de 3.40 meter. Daarmee is hij maar goed 20 cm dunner als de circa 110 jaar oude bruine beuken die voor het kerkje van Greup staan. We schatten de leeftijd van deze boom dan ook op een jaar 80-90, al blijft het altijd moeilijk om alleen aan de hand van de omtrek een goede schatting te maken.

zaterdag 2 april 2011

Nieuwe grootste plataan van de Hoeksche Waard

Heel lang was de fraaie, monumentale plataan voor de kerk in Maasdam de dikste van de Hoeksche Waard. Deze prachtige boom is waarschijnlijk ruim 110 jaar oud. Maar sinds vandaag (2-4-2011) is er een andere recordhouder: Deze reusachtige plataan voor een boerderij aan de Langeweg in de buurt van Zuidzijde/Piershil heeft een omtrek die met 5.10 meter maar liefst ruim 80 cm dikker is als de plataan van Maasdam... En gelukkig is ook deze reus nog kerngezond! (Met dank aan onze contactpersoon, Marianne v. d. Veen voor de foto en gegevens.)

Vroeger was het vaak groener

Je hoort de stelling regelmatig voorbij komen, als er een discussie is over bomen die bepaalde mensen graag liever weg willen hebben: 'Vroeger stonden er toch ook niet zoveel bomen...' Een makkelijke 'inkopper' lijkt het zo op het eerste gezicht, maar is dat ook zo? Ik heb daar zelf eens goed onderzoek naar gedaan en wat bleek? In de regio waar ik woon is het juist andersom, vooral als je kijkt naar de periode voor de Tweede Wereldoorlog. Als je dan oude foto's van de dorpen en steden hier in de regio in handen krijgt blijkt dat er op veel plekken (zo'n 8 op de 10 gevallen) vaak meer bomen stonden dan nu.... Tijd dus om dat argument van mensen die blijkbaar niets hebben met bomen naar de prullenbak te verwijzen. Deze foto laat b.v. 's-Gravendeel zien, ergens rond 1905-1910. Langs de welbekende 'Kreekkant' stonden toen ruim tweemaal zoveel bomen als nu.

vrijdag 1 april 2011

Verdekt opgesteld

Soms moet je goed zoeken naar monumentale en beeldbepalende bomen, want ze kunnen weleens 'verdekt' opgesteld staan.... Dat is bijvoorbeeld het geval met deze twee oude leilinden in Westmaas. Voor je het weet ben je er voorbij gereden zonder dat je ze hebt zien staan. Gelukkig staan deze beide oudjes van rond de 80 jaar al bijna twee decennia op de lijst met beeldbepalende bomen van de gemeente Binnenmaas.